ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ | Shivamogga District Information in Kannada

ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ | Shivamogga District Information in Kannada ಪರಿಚಯ

 ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಲೆನಾಡಿನ ಹೃದಯ ಭಾಗವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯ, ಅರಣ್ಯ ಸಂಪತ್ತು, ಜಲಪಾತಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆಯಿಗಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. 

ಹಿಂದೆ “ಶಿಮೊಗಾ” ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಜಿಲ್ಲೆ 2014ರಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ “ಶಿವಮೊಗ್ಗ” ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿತು. ಶರಾವತಿ ನದಿ, ಜೋಗ ಜಲಪಾತ, ಅಗುಂಬೆ ಘಾಟ್, ಭದ್ರಾ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು – ಇವೆಲ್ಲವೂ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವೈಭವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿವೆ. 

ಕೃಷಿ, ಅರಣ್ಯ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮವು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಆಧಾರವಾಗಿದೆ. ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇತಿಹಾಸ, ಭೌಗೋಳಿಕ ಸ್ಥಿತಿ, ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು, ಜನಸಂಖ್ಯೆ, ಆರ್ಥಿಕತೆ, ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು, ತುರ್ತು ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಡಳಿತ ವಿವರಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಮೂಲ ಮಾಹಿತಿ ರಾಜ್ಯ:

 ಕರ್ನಾಟಕ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ: ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ: ಸುಮಾರು 8,495 ಚದರ ಕಿ.ಮೀ ಜನಸಂಖ್ಯೆ: ಸುಮಾರು 18 ಲಕ್ಷ (2011 ಜನಗಣತಿ) ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ: ಕನ್ನಡ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಹೆಸರು: ಮಲೆನಾಡಿನ ಹೃದಯ ಇತಿಹಾಸ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಬಹಳ ಪುರಾತನವಾಗಿದೆ. 

ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹಲವು ರಾಜವಂಶಗಳು ಆಳಿದ್ದಾರೆ: ಕದಂಬರು ಚಾಲುಕ್ಯರು ಹೊಯ್ಸಳರು ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮೈಸೂರು ಒಡೆಯರು “ಶಿವಮುಖ” ಎಂಬ ಪದದಿಂದ “ಶಿವಮೊಗ್ಗ” ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಶಿವನ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದ ಭೂಮಿಯಾಗಿದೆ.

 ಭದ್ರಾವತಿ ಪ್ರದೇಶವು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಉಕ್ಕಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆ (Visvesvaraya Iron and Steel Plant) ರಾಜ್ಯದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ. ಭೌಗೋಳಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಇದೆ. 

ಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದೇಶವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಳೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಗಡಿಭಾಗಗಳು: ಉತ್ತರ: ಹಾವೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆ ದಕ್ಷಿಣ: ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ ಪೂರ್ವ: ದಾವಣಗೆರೆ ಜಿಲ್ಲೆ ಪಶ್ಚಿಮ: ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳು: ಶರಾವತಿ ತುಂಗಾ ಭದ್ರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದೆ. 

ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ 7 ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು: ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಭದ್ರಾವತಿ ಸಾಗರ ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ಶಿಕಾರಿಪುರ ಹೊಸನಗರ ಸೊರಬ ಪ್ರತಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಕಚೇರಿ ಹಾಗೂ ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿವೆ.

 ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಪ್ರಮಾಣ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಸಮತೋಲನ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಆಧಾರಿತ ಜೀವನಶೈಲಿ ಮಲೆನಾಡಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿವೆ.

 ಆರ್ಥಿಕತೆ ಕೃಷಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು: ಅಕ್ಕಿ ಅಡಿಕೆ ಮೆಣಸು ತೆಂಗು ಕಾಫಿ ಮಲೆನಾಡಿನ ಹವಾಮಾನ ಅಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಮೆಣಸು ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ.

 ಕೈಗಾರಿಕೆ ಭದ್ರಾವತಿ ಉಕ್ಕಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆ ಕಾಗದ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಅರಣ್ಯ ಸಂಪತ್ತು ಹಾಗೂ ಜಲಪಾತಗಳು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಿವೆ. 

ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು 

1. ಜೋಗ ಜಲಪಾತ ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಎತ್ತರದ ಜಲಪಾತಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಶರಾವತಿ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ. 

2. ಅಗುಂಬೆ “ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಚೆರಾಪುಂಜಿ” ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ದೃಶ್ಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. 

3. ಭದ್ರಾ ಅರಣ್ಯ ಅಭಯಾರಣ್ಯ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರದೇಶ. 

4. ಕೊಡಚಾದ್ರಿ ಬೆಟ್ಟ ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. 

5. ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿ ತುಂಗಾ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಸುಂದರ ಪಟ್ಟಣ. ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಹಬ್ಬಗಳು ದಸರಾ ಉಗಾದಿ ದೀಪಾವಳಿ ಯಕ್ಷಗಾನ (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಲಾ ರೂಪ) ಮಲೆನಾಡಿನ ಜನರು ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾರೆ.

 ತುರ್ತು ಸಹಾಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು 🚨 ತುರ್ತು ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಪೊಲೀಸ್ – 100

 ಆಂಬುಲೆನ್ಸ್ – 108

 ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ – 101 

ಮಹಿಳಾ ಸಹಾಯವಾಣಿ – 1091 / 181 

ಮಕ್ಕಳ ಸಹಾಯವಾಣಿ – 1098 

ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ – 1930 

ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ (DC) ಕಚೇರಿ – ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲಾಧಿಕಾರಿ ಕಚೇರಿ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರದಲ್ಲಿದೆ. 

ಕಾರ್ಯಗಳು: ಆಡಳಿತ ನಿರ್ವಹಣೆ ಭೂ ದಾಖಲೆ ವಿಪತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ ಚುನಾವಣೆ ಕಾರ್ಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಜಿಲ್ಲಾ ಆಸ್ಪತ್ರೆ – ಶಿವಮೊಗ್ಗ 24 ಗಂಟೆಗಳ ತುರ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಗರ್ಭಿಣಿ ಸೇವೆಗಳು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸೌಲಭ್ಯ ಪ್ರತಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ PHC ಮತ್ತು ತಾಲೂಕು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.

 ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ನಗರ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗಳು ಮಹಿಳಾ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ರಸ್ತೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ಮೂಲಕ ಉತ್ತಮ ಸಂಪರ್ಕ.

 ರೈಲು ಶಿವಮೊಗ್ಗ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ. 

ವಿಮಾನ ಹತ್ತಿರದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ: ಮಂಗಳೂರು, ಬೆಂಗಳೂರು.ವಿಮಾನ ಸಾರಿಗೆ ✈️ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (ಸೋಗಾನೆ) ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಂತ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ.

 2023ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟನೆಗೊಂಡ ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ವಿಶೇಷತೆಗಳು ✔ ಜೋಗ ಜಲಪಾತ ✔ ಮಲೆನಾಡಿನ ಪ್ರಕೃತಿ ✔ ಅಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಮೆಣಸು ಉತ್ಪಾದನೆ ✔ ಅರಣ್ಯ ಸಂಪತ್ತು ✔ ಭದ್ರಾವತಿ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಉಪಸಂಹಾರ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ಪ್ರಕೃತಿ, ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಮನ್ವಯ ಹೊಂದಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದೆ. ಜಲಪಾತಗಳು, ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಸಂಪತ್ತು ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿಸಿದೆ. 

ಮಲೆನಾಡಿನ ಸೊಬಗು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ ರಾಜ್ಯದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.